Privacyvriendelijke analytics: Plausible, Matomo en Umami vergeleken (AVG-proof)

Privacyvriendelijke analytics als Plausible, Matomo of Umami tellen bezoekers zonder cookies. Wat past bij je site, en de banner-vraag.

· 3 september, 2026 · 6 min lezen
In het kort
  • AVG en Schrems II maken Google Analytics 4 juridisch fragiel voor Nederlandse mkb-sites.
  • EU-gehoste alternatieven zoals Plausible, Matomo en Umami leveren de meeste inzicht zonder consent-banner.
  • Zonder cookies en zonder tracking hoef je geen cookiebanner meer, wat conversie én snelheid oplevert.
  • Matomo self-hosted geeft de meeste controle, Plausible EU-cloud vraagt de minste onderhoud.
  • Server-side tagging en fingerprinting-verboden vragen om een architectuurbeslissing, niet alleen een tool-keuze.
In dit artikel

Sinds de Autoriteit Persoonsgegevens hardop begon te twijfelen aan Google Analytics 4, krijg ik dezelfde vraag elke maand: “Wat is nou écht een alternatief dat AVG-proof is?” Privacyvriendelijke analytics zijn geen theoretische exercitie. Plausible, Matomo en Umami draaien alle drie in productie bij klanten die ik in beheer heb, en de switch kost bij een gemiddelde mkb-site één dagdeel. Wat je nooit terugkrijgt: verlies aan relevante inzichten. Wat je wel wint: een dashboard dat de marketeer én de klant snapt, en (in de meeste gevallen) een cookiebanner die weg mag.

Dit artikel vergelijkt de drie tools eerlijk, plus de vraag wanneer je met Plausible tóch nog een banner nodig hebt.

Analytics-dashboard van Plausible en Umami

Waarom Google Analytics 4 in Nederland nog steeds gedoe is

De Autoriteit Persoonsgegevens onderzoekt Google Analytics sinds 2020. AP-onderzoek is inmiddels afgerond met een ambtsbericht — richtlijnen gepubliceerd. Het EU-VS Data Privacy Framework (DPF) heeft de scherpste juridische kritiek verzacht, maar niet weggehaald. In de praktijk komen drie punten steeds terug.

  1. Cookies: GA4 zet cookies, dus je hebt een cookiebanner met expliciete toestemming nodig. Banner-fatigue leidt aantoonbaar tot conversieverlies.
  2. Doorgifte VS: ook onder DPF is de discussie over Amerikaanse surveillance-wetgeving (FISA 702) niet gesloten. Toezichthouders in Oostenrijk en Frankrijk hebben GA-implementaties eerder afgekeurd. Het AP-onderzoek naar Google Analytics is de NL-context.
  3. Complexiteit: GA4 is een event-based analytics-suite die je zonder training niet meer leest zoals Universal Analytics.

Voor bureaus die dashboards delen met klanten is de tweede en derde reden vaak zwaarwegender dan de eerste. Voor mkb-directeuren is het meestal andersom.

Wat privacyvriendelijke analytics écht betekent

Het label “privacyvriendelijk” wordt te makkelijk uitgedeeld. Praktisch komt het neer op vier eigenschappen: geen persoonsgegevens (IP anoniem of niet opgeslagen), geen cross-site cookies, geen dataverkeer richting VS, en transparant open-source zodat auditors kunnen meelezen. Plausible, Matomo (met de juiste config) en Umami voldoen alle drie.

Cookiebanner ja of nee?

De belangrijkste nuance in dit artikel: standaard-configuraties van Plausible en Umami slaan geen persoonsgegevens op en zetten geen cookies. In die situatie is een cookiebanner voor analytics niet verplicht. Voor Matomo geldt hetzelfde, mits je “no-cookies mode” én “anonymize IP” activeert (staat niet standaard aan).

Zet je custom event-tracking aan die formulierdata, user-id’s of andere persoonsgegevens meestuurt, dan verwerk je alsnog persoonsgegevens en heb je een banner (of een andere rechtsgrond) nodig. Voor de juridische diepgang: een privacy-advocaat geeft hier maatwerkadvies. Lypii doet dat niet. Wat ik wel doe: de tool zo configureren dat je minst-privacy-invasieve setup krijgt en de juridische keuze bij jou (en je advocaat) laten.

Dataflows GA4 versus EU-analytics vergeleken

Plausible: klein, cloud, gemakkelijk

Plausible is een Ierse (en deels Duits-gehoste) open-source-analytics-tool. Cloud-tier vanaf $9 per maand voor 10k pageviews (jaarlijks $6/mnd), oplopend per volume. Self-hostable, maar minder makkelijk dan Umami. Sterk in één ding: het dashboard is één pagina die iedereen begrijpt zonder training.

Sterk: cookieloos default, EU-hosting, dashboard-simpliciteit, degelijke goals en outbound-link-tracking, redelijke WooCommerce-integratie (via een plugin of custom event-hook), gedeelde dashboards makkelijk voor bureaus.

Zwak: geen user-journey-funnels op instapniveau, geen segmenten zoals GA4, geen sessie-opnames, geen A/B-tests. Voor een marketing-manager die GA4-features 1-op-1 wil vervangen: geen match.

In mijn ervaring perfect voor bureaus met bureauklanten en voor mkb-sites tot ongeveer 500.000 pageviews per maand. Boven dat volume wordt de prijs vergelijkbaar met een licht Matomo-abonnement.

Matomo: uitgebreid, self-hostable, GA-features

Matomo is de veteraan (voorheen Piwik). Cloud in EU, of on-premise op je eigen server. Voor wie GA4-achtige rijkdom wil: dit is de enige serieuze open-source-optie.

Sterk: heatmaps, sessie-opnames, funnels, A/B-tests, GTM-achtige tag manager, e-commerce-koppelingen voor WooCommerce en Shopify, importer voor GA-historie. Cookie-mode is configureerbaar; de Plausible vs Matomo vergelijkingspagina is (ondanks partij-bias) een goede intro tot de features.

Zwak: zwaar in setup en resource-gebruik. On-premise draait wel op een €5 VPS, maar dan raak je snel de grens. Voor productiegebruik reken op een dedicated VPS vanaf €15 per maand. Standaard staat er wel een cookie tenzij je no-cookies-mode aanzet. Interface is stevig maar minder toegankelijk dan Plausible.

Umami: minimalistisch, ideaal voor self-hosting

Umami is de nieuwe minimalist. MIT-licentie, tracker onder de 2 KB, self-hosted op een €5 VPS of via Umami Cloud met een gratis Hobby-tier (100k events, 3 sites) en Pro-plannen vanaf $20 per maand.

Sterk: privacy-first by default, extreem lichte pageload-impact, snel opgezet (Docker-compose in 15 minuten), geen cookies. Ideaal voor sites die alleen counts, referrers en simpele events willen.

Zwak: minder features (geen sessie-opnames, beperkte segmentatie, geen serieuze e-commerce-koppeling). Voor een webshop met Stripe-checkout of WooCommerce-analytics kom je met Umami niet ver.

In mijn ervaring: perfect voor blogs, portfolio-sites, SaaS-landingpages en informatiesites zonder e-commerce.

Vergelijkingstabel: prijs, hosting, cookies, features

Plausible, Matomo en Umami vergelijkingstabel

| Punt | Plausible | Matomo | Umami | |—|—|—|—| | Hosting | EU-cloud + self-host | EU-cloud + self-host | Cloud + self-host (Docker) | | Startprijs | $9/mnd (10k pv, jaarlijks $6/mnd) | €29/mnd cloud (Cloud Starter, 50k hits, EU) / gratis on-prem | Gratis self-host / Cloud gratis Hobby-tier (100k events, 3 sites), Pro vanaf $20/mnd | | Cookies default | Nee | Ja (aanpasbaar) | Nee | | Event-tracking | Ja, custom events | Uitgebreid, tag manager | Ja, basaal | | E-commerce | Redelijk (WooCommerce plugin) | Sterk (WC, Shopify) | Beperkt | | Sessie-opname | Nee | Ja | Nee | | Complexiteit | Laag | Hoog | Laag |

Welke past bij jouw site

  • Kleine site zonder e-commerce (blog, portfolio, dienstverlener): Umami self-hosted op een goedkope VPS.
  • Marketeer / bureau die dashboards deelt met klanten: Plausible.
  • Grote site die GA4-features 1-op-1 wil vervangen: Matomo, met acceptatie dat de setup zwaarder is.
  • WooCommerce of Shopify: Plausible (met plugin) of Matomo. Umami valt hier af.

Multi-stack: alle drie werken op WordPress, Shopify, Laravel of statische sites, want het is één regel JavaScript in de . De stack achter je site maakt niets uit.

Migreren van GA4 naar een privacyvriendelijk alternatief

Een migratie in drie stappen.

  1. Parallel draaien. Zet de nieuwe tool naast GA4 voor 2 weken. Vergelijk pageview-tellingen (verschillen van 5-15% zijn normaal door adblockers en cookieless tracking).
  2. Dashboards inrichten. Bouw de rapporten die je marketeers of klanten nodig hebben. Meestal blijkt 80% van wat men “uit GA4 haalt” beschikbaar in Plausible met de helft van de knoppen.
  3. GA4 uit, banner opnieuw beoordelen. Als er geen andere trackers meer zijn die persoonsgegevens verwerken, kan de banner vaak weg. Dit is het moment voor juridische check.

Historische GA4-data blijft een aparte klus. Export via BigQuery (gratis tot een limiet) als je jaren-vergelijkingen nodig hebt. Nieuwe tools starten leeg.

Wanneer schakel je Lypii in

Plausible of Umami installeren, koppelen aan je bestaande GA-goals en outbound-link-tracking inrichten: 2 tot 4 uur ontwikkelwerk. Aan €95 per uur is dat €190 tot €380. Een volledige Matomo-migratie inclusief e-commerce-events en cookie-config: 6 tot 10 uur (€570 tot €950).

Ik werk niet ’s nachts, wel binnen de week. Ik installeer, koppel aan je bestaande cookiebanner-verplichte AVG-instellingen en documenteer de setup. Meer over website snelheid en Core Web Vitals is meestal relevant als bonus, want een Umami-tracker haalt zichtbaar tijd van je LCP af vergeleken met GA4 plus GTM.

Verbeteren boven herbouwen: je hoeft je site niet opnieuw op te bouwen om van GA4 af te komen. Eén script vervangen, banner-tekst nakijken, klaar.

Multi-stack opmerking: analytics is stack-agnostisch. WordPress-plugins voor Plausible en Matomo zijn er, maar op Shopify plaats je hetzelfde script in theme.liquid en op Laravel in je layout-blade. Same tool, different injection point.

Serhii Lypii
Gratis meedenken

Overstappen op privacyvriendelijke analytics?

Wil je van GA4 af zonder relevante inzichten kwijt te raken? Ik installeer Plausible of Umami in 2-4 uur (€95 per uur), een volledige Matomo-migratie in 6-10 uur. Parallel draaien tijdens de switch.

Vraag een GA4-migratie aan
Vond je dit nuttig? Deel het:
FAQ

Veelgestelde vragen over privacyvriendelijke analytics

Heb ik nog een cookiebanner nodig met Plausible?

Standaard nee. Plausible zet geen cookies en slaat geen persoonsgegevens op. Zet je custom events aan die formulierdata of user-id's bevatten, dan verwerk je alsnog persoonsgegevens en is een banner (of een andere rechtsgrond) mogelijk verplicht. Bij twijfel: privacy-advocaat.

Kan Matomo volledig on-premise op mijn eigen server?

Ja. Wél zwaarder in resourcegebruik dan Plausible of Umami. Voor productie: dedicated VPS vanaf €15 per maand, of een deel van een grotere server. Sqlite draait, maar MySQL of MariaDB is voor Matomo praktisch verplicht.

Umami voor een webshop, verstandig?

Nee, niet als primair tool. Umami heeft geen serieuze e-commerce-tracking (geen product-events, geen cart-value-tracking, geen coupon-attributie). Voor webshops: Plausible met de WooCommerce-plugin, of Matomo als je uitgebreide funnels wilt.

Wat kost het als Lypii mijn GA4 vervangt?

Plausible of Umami installeren plus basisdashboard: 2 tot 4 uur à €95 = €190 tot €380. Matomo migratie inclusief e-commerce-events: 6 tot 10 uur (€570 tot €950). Je krijgt een korte oplever-docs en de tool draait op mijn advies zoveel mogelijk cookieloos.

Verlies ik historische GA4-data bij de switch?

Ja, maar je kunt GA4 exporteren naar BigQuery (gratis tot ~10 GB per maand) en die data apart bewaren. Nieuwe tools starten leeg. Voor jaar-op-jaar-vergelijkingen loont het om GA4 drie maanden parallel te laten draaien.

Serhii Lypii
Over de auteur

Serhii Lypii

Freelance webmaster · Terneuzen

Sinds 2012 werk ik met websites en leverde ik ruim 210 projecten op. Ik help mkb-ondernemers met onderhoud, snelheid, beveiliging en praktische automatisering. Nuchter, zonder hype.

Ik schreef dit artikel op en werkte het voor het laatst bij op .

Meer over Lypii
Even sparren over je site?

Loop je ergens tegenaan of twijfel je over je site? Ik denk graag mee. Kies hieronder hoe je contact opneemt.

Reactie binnen 4 uur op werkdagen
Navigatie
Home Over mij Kennisbank
Contact
+31 6 39 56 93 03 serhii@lypii.nl WhatsApp
Stuur een bericht